iğne ucları bilenebilir mi?

Yavuz AYDOĞDU

Yavuz AYDOĞDU

Üye
Şehir
Düzce'den İstanbul'a
İsim
.
Alışkanlığımdır, yem takmadan evvel iğne uclarını kontrol ederim. Özellikle ilk kullanım değilse parmak ucumun etli yeri ile kontrol ederim ve içime sinmezse değiştiririm. Fakat bir çok durumda iğne değiştirmek için takımı bozmak gerekebiliyor. Bunu göze alamadığımda ise rahat edemiyorum. Bu durumda iğne ucu biletmek ideal çözüm olarak karşımda duruyor sanki.
Şu aleti buldum almak üzereyim ;
http://www.avmarketi.com/asp/product/16450/BALZER-18441-014-DIAMANTHAKENSCHORF

Varmı kullanan, yorum ve yönlendirmelerinizi bekliyorum.
 
modern iğnelerin, hele kaliteli olanların hepsi, üstleri kaplamalı olarka gelir. Ayrıca bilenirken, olası en ince forma getirilir. Pek çok model, özel bileme teknikleri ile bilenir ve form verilir, ultrpaoint, needlepoint, cutedge vs. gibi.

Eğer iğneyi bilerseniz, kaplaması gider, çabucak aşınır, oksitlenir. orjinal uç yapısı deforme olur, keskin olmaz.

O nedenle modern iğneleri bilemenizi tavsiye etmem. Bu ancak orkinos kancası vs. gibi, çok büyük iğnelerde makul bir şey olabilir.

Kaliteli bir iğne, zaten ekonomik ömrü boyunca kolay kolay körelmez.
 
Birde iğnenin keskinliğine parmak ucunun etli yeri değil, tırnağının üzerinde denerse daha iyi fikir sahibi olursun. İğne dokundurunca tırnağa hafif batıyor, sağa sola sürtmekte direnç gösteriyorsa, tırnağı çiziyorsa, keskin demektir.
 
Serdar hocam, yorum ve yönlendirmelerin için teşekkür ederim. Bazı ifadeler konuyu tartışmaya açar, bazıları tartışmayı bitirir. Verdiğiniz bilgiler net ve nokta koyucu.
Ama ben biraz ısrar etmek istiyorum. Çünkü her avda en süperinden iğneler kullanamıyorum. Elimde yeni alınmış ama ucları kesinlikle çok kötü uyduruk iğneler var. Bunları iddialı olmayan şamandıralı avlarda kullanabileceğimi düşünüyorum, tabi uclarını sivriltebilirsem. Bazı konularda inatçı ve huysuz bir yapım var sanıyorum. Denemeden rahat edemiyorum. İlle de denemek istersem bu anahtar şeklindeki alet işe yarar mı, yoksa su zımparası da aynı işi yapar diyebilirmiyiz?
 
Seni yanlış yönlendirmek istemem Yavuz. Bu alet elimde yok. Ama iğne bilerken, en ince zımpara kullanmak gerekir. Ama böyle bir aletinde pratikliği yabana atılamaz.

Fakat, en güzeli, kör olmayan iğnelere bakmaktır. Körlük bilemekten değil, çeliğin kötülüğünden gelir çoğu zaman. İddiasız bir avda olsa, av avdır, ciddiye almakta fayda vardır.

Olay, bilemenin uç yapısını bozacak olması. Adi, ucuz iğneyse, düşünülebilir. Ama bu, o iğnelerinde maharetli bir şekilde bilenmesi gerektiği gerçeğini değiştiremz. Yoksa, iğne batmaz balığa, ucu döner, işe yaramaz.
 
skoylu demiş ki:
Seni yanlış yönlendirmek istemem Yavuz. Bu alet elimde yok. Ama iğne bilerken, en ince zımpara kullanmak gerekir. Ama böyle bir aletinde pratikliği yabana atılamaz.

Fakat, en güzeli, kör olmayan iğnelere bakmaktır. Körlük bilemekten değil, çeliğin kötülüğünden gelir çoğu zaman. İddiasız bir avda olsa, av avdır, ciddiye almakta fayda vardır.

Olay, bilemenin uç yapısını bozacak olması. Adi, ucuz iğneyse, düşünülebilir. Ama bu, o iğnelerinde maharetli bir şekilde bilenmesi gerektiği gerçeğini değiştiremz. Yoksa, iğne batmaz balığa, ucu döner, işe yaramaz.
Hepsini görüntüle...

Bu kör iğnelerden az çekmedim ben. İlk zamanlar iğnenin körlüğünü hiç hesaba katmazdım. Şamandıra batıyor, tasmalıyorum boşa... Sabırlı olup biraz daha geç tasmalıyorum fayda yok. Kıtıpiyoz israil sazanı benle oynuyor sanki. Sinek iğne deneyeyim dedim, gelmeye başladılar. Uzunca bir süre sinek iğne iyi çalışıyor sandım. Sonra farkettim, ucu yeterince sivri olunca 3 numara klasik sazan iğnesi de iyi çalışıyor. Hem küçükleri ve kızılkanatları bertaraf ediyor.

Bu konuyu araştırırken ulaştığım bir makaleyi de paylaşayım madem;

İğnelerin uç kısmı en hassas bölümünü oluşturur. Zira balığı yakalayan burasıdır. Uç kısmı temelde iki bileşenden oluşur: Damak ve delici uç.
Dirsekten itibaren ucun gerek sivriltilmesi gerekse sivri kısmın profili damakla birlikte iğnenin avcılığında belirleyici bir husus olmaktadır. Temel olarak bir iğnenin keskin çoook keskin olması arzu edilir. Keskin olmalı ki kolayca balığın çenesine damağına saplanabilsin.
Velakin kesin olmalı gibi yüzeysel bir terim uç kısmını anlamaya daha doğrusu iğnenin balığın ağzına nasıl saplandığını anlamaya yetmez. Çünkü bu aktivite basitçe bir iğnenin bir dokuya saplanması olgusundan daha karmaşıktır. Bu nedenle ucu süper keskin yapmak yeterli olmaz başka şeyleri de düşünmek gerekir. En önemli husus saplanmaya çalışan veya saplanan iğnenin bu esnada kırılmamasıdır.
Bir şeyi keskinleştirmek demek kabaca olabildiğince inceltmek belli bir konik/dar açılı kesimle uçta minimum yüzey alanı oluşturmak demektir. Bu açıkca iğnede kullanılan aaaalin inceltilmesi anlamına gelir. İnce aaaalde haliyle dayanıksız olacaktır.
Bu durum aaaalin eğilmesi kırılması gibi sorunlara yol açar. Bu nedenle iğnenin ucunu gönlümüzce çoook keskin yapamayız. Bazı püf noktalarına uymamız gerekir.
En iyi bilinen uç sivriltme yöntemi ucu bir koni şeklinde yapmaktır. Velakin bu tür bir keskinleştirme gereklere tam cevap vermez. Bu nedenle farklı üreticiler farklı yollardan daha sağlıklı uç formları geliştirmişlerdir.

Mızrak uç. En kolay yoldan tatmin edici keskinlik sağlar. Üretilmesi kolay ve ucuzdur. Diğer yandan iğne ucunun dış/iç kıvrılmaya dayanımı kötüdür. Ayrıca tasmalama esnasında da çok verimli değillerdir. Zira büyük ihtimalle iğnenin ucu balığın ağzında bir yere takılmamış halde olur henüz. Biraz beklenmeli balığın ağzının içinde iğneyi bir yerine kaçırması sağlanmalıdır. Genelde vuruş oranına göre büyük oranda balık kaçırır. Doğru zamanda tasmalama olmadan verimli işlev görmez. Ayrıca büyük iğnelerde keskinliği son derece kötüdür. Küçük çapari gibi takımlarda bilhassa yumuşak ağızlı balıklarda ucuzluğu ile özellikle tercih edilebilir..

Bıçak uç.. Mızrak ucu kesimi alırsınız kesik yani eğik olan kısmı tıpkı bir bıçak gibi bilersiniz. Böylece keskin bir iğneniz olur. Mızrak ucu anlatırken bahsettiğimiz tasmalama verimsizliği böylece giderilmiş olur. Zira iğnenin balığa oturması demek iğnenin ucunun değil damakda dahil uç kısmının balığa tamamen saplanması demektir. Bu şekilde bıçak gibi keskin yan yüzey balığın ağzını gayet düzgün keserek iğnenin geçebileceği bir boşluk oluşturur. Böylece iğnenin balığın ağzını yırtmsı parçalaması azalır. Zira yırtılan ağız dudak vs. iğnenin kolayca geçebileceği sakıncalı bir ek boşluk oluşturur iğne buradan geri kaçıp balık kurtulabilir.
Bileme nedeniyle uç kısmın kalınlığı azalır. Bu nedenle zayfılar ve bilhassa kırılma riski artar. Bu nedenle bu tür bıçak uçlu profil büyük iğnelerde makul netice verir.

Konik iğne uç.. Bu tür bir bileme tatminkar saplanmayı sağlar. Buna karşın kırılmaya direnci ise nispeten düşüktür. Zira uç her yönden inceltilmektedir. Asıl avantajı saplandığı yerde gayet düzgün yırtıksız bir delik açmasıdır. Böylece iğnenin girdiği yerden kurtulması zorlaşır.

Çifte konik uç.. Burada uç kısmı belli bir yere kadar daha silindirik bir koni ile gelir birden daha konik bir uç bilemesiyle sonlanır. İğne/konik uçlarda görülen kırılma zayıflığı böylece bir hayli düzeltilmiş olur. Bu tür uçlar son derece yaygın olarak kullanılsada üretimi masraflıdır. Mustad Ultrapoint bu tür iğnelere iyi bir örnektir. Bu yapı sağlamlık ve keskinlik arasında iyi bir optimizasyon sağlar.
Elbette uç modelleri bu kadarcıkla kısıtlı değildir. Daha iyiyi aramak yolunda balıkçı ve üreticiler pek çok yenilik sunmaktadırlar. Örneğin:

Bu OWNER tarafından kullanılan cutting point (kesim uç) türü uçları gösterir. Temelde yapılan bıçak uçlu modelin geliştirilmesidir. Üç yönde aaaal kirişleme yoluyla iğnenin dayanıklılığı artırılırken keskinliği had safhaya çıkarılmaktadır.

Bu şekilde prizmatik kesim ise keskin kenarlar ile daha kolay saplanmaya yardımcı olur. Eğer ince küçük ise bu keskin kenarlar yüzünden kolayca zarar görebilir. Bu nedenle gene büyük iğnelerde tercih edilir. Bu tür prizmatik kesimli iğneler VMC tarafından Dynacut adıyla üretilmektedir.
İğnelerin keskinliği çok kritik bir belirleyicidir. Fakat herşey demek değildir. Zira keskinlik kesim açısı vs. iğnenin bilhassa damak ön uzunluk ve dirsek açısıyla birlikte anlam ifade eder. Elbette iğnenin yapıldığı malzemede kritik öneme haizdir. Bu nedenle her şöyle kesimli iğne böyle kesimli iğneden daha sağlamdır daha keskindir gibi bir genellemeye gitmek doğru olmaz. İğne bir bütündür bütün olarak değerlendirmek gerekir. Örneğin EasySet teflon kaplı iğneler üretir. Bu kaygan kaplama iğnenin damağa oturmasını çok kolaylaştırır.
Bir diğer husus ise ucun açısıdır. Kabaca nereye baktığı..

Bu şekilde uç iğnenin içine doğru kıvrıksa bu yuvarlanmış uç olarak anılır. Daha yaygın kullanılan bir terim ise “gaga iğne/uç (beak hook/point)” dir. Bu içe dönüklük özellikle denizde yemli avlarda daha avcıdır.

Dublin uç/iğne dışa iğne.. Bu tür iğnelerin ucu iğnenin dışına doğru çok belli belirsiz dönüktür. Böylece özellikle fly avında diğer tiplerden daha iyi netice verirler. Yada öyle söylenir zira bu böyledir diye bir konsensus yoktur. Zira bu dışa dönüklük nedeniyle tasma anında kurtulma daha çok yaşanır. Çok fazla tercih ve tavsiye edilen bir durum değildir. Fakat bu belli av stillerinde (örneğin kıbrıs ve kefaller) daha iyi netice verdiği/vereceği hususunu dikkate almayı gerektirir..
Bir diğer husus ise ucun iğne düzlemine göre ofsetidir. Yani uç iğne düzleminin neresinde kalacaktır?

Bizde iki tür adlandırma mevcut. Çapraz ve düz. Ama üreticilerin literatüründe geriye kirbed ve düz olarak geçiyor. Bu tür ucun biraz yanda olması genellikle balığın ağzında bir yerlere kolayca takılması ile sonuçlanır. Böylece genel yakalama oranı artar. Fakat tasmaladığınızda veya balık yüklendiğinde yük dirseğe değil bu eğikliğe biner ve iğne kolayca açılıverir kırılır. Bu nedenle büyük iğnelerde ve balıklarda pek tercih edilmez.
Ayrıca bu şekilde iğneler yemi çok fazla hırpalar. Bu da balığın yemi kapıp kaçmasını kolaylaştırır.
Bir diğer ve kendi başına ayrı bir alem olan husus ise çember iğnelerdir.

Bu iğneler balıkların pek çoğunun uyguladığı sofra adabını kullanarak iş yaparlar. Balıkların pek çok türü lüfer orkinos vs. yemi alınca çoğu zaman ileriye doğru yüzmez bazen yanlara ama genelde geriye döner gider. İşte çember iğne bu tür balıklar için icat edilmiş bir iğnedir. Bu geri dönüş hareketiyle iğne çenenin kenarından balığı yakalar. Balık kendi kendini tasmalamış olur. Ama çütre gibi türler bu hareketi yapmazlar ve çember iğnelerle yakalama şansınız olmaz. Çember iğnelerin en önemli özelliği ölümcül balık yaralanmalarını çok dramatik şekilde azaltmasıdır. Yurtdışında pek çok bölgede bu tür iğnelerin kullanımı bilhassa yakala-bırak yapılan yerler için zorunlu tutulmaya dahi başlanmıştır.
Velhasıl çember iğnelerin kendi yem takma kendi kullanım teknikleri vardır asla tasma atmamak gibi. Ama iğne ve av bir bütündür bunu aklımızda tutalım. Mesela dev kılıçlar marlinler orkinoslar için çember iğneler harika netice verirler. Zira bunların damakları gayet serttir tasmalamak dert olur. Öyle ki şimdi kırılacak birazdan kırılacak telaşını göze alıp damağa kolay otursun diyerek 8/O gibi ufacık (!) iğneler tercih ederler. Fakat kılıçların alt çeneleri ve yanak kesimleri bilhassa çok yumuşaktır ve oradan yakalayan çember iğne kolayca parçalar. Kılıç kurtulur gider.. Bu nedenle yakalama avantajına karşın bırakma dezavantajı yüzünden büyük kılıç avında klasik iğneler tercih edilir..
Uçları damaktan ayrı düşünmek cinayet olur. Bir ucun keskinliği sağlamlığı vs. her şeyi en başta iğnenin damağı ile endekslidir. İkisini birlikte düşünmeye çalışın sürekli..
 
Bence gereksiz bu kadar zahmete girmeye bile değmez. Örneğin, 9 liraya çakma Mustad iğne alacağına 13 liraya VMC iğne al keyfine bak gibi, yada 20 liraya Owner gibi... İğne törpülemenin yada bilemenin el verişli olacağını düşünmüyorum.
 
AZUVAY demiş ki:
Bu kör iğnelerden az çekmedim ben. İlk zamanlar iğnenin körlüğünü hiç hesaba katmazdım. Şamandıra batıyor, tasmalıyorum boşa... Sabırlı olup biraz daha geç tasmalıyorum fayda yok. Kıtıpiyoz israil sazanı benle oynuyor sanki. Sinek iğne deneyeyim dedim, gelmeye başladılar. Uzunca bir süre sinek iğne iyi çalışıyor sandım. Sonra farkettim, ucu yeterince sivri olunca 3 numara klasik sazan iğnesi de iyi çalışıyor. Hem küçükleri ve kızılkanatları bertaraf ediyor.

Bu konuyu araştırırken ulaştığım bir makaleyi de paylaşayım madem;

İğnelerin uç kısmı en hassas bölümünü oluşturur. Zira balığı yakalayan burasıdır. Uç kısmı temelde iki bileşenden oluşur: Damak ve delici uç.
Hepsini görüntüle...

:o :eek: banghead

Bunuda ben yazmıştım zaten, başka bir foruma idi sanıyorum..
 
sevgili yavuz abi
serdar üstadın dediklerinin altına imzamı atarım.birde meslek icabı çeşitli metallerle uğraştığım için yazma gereği duydum.kaliteli iğne almak şart bileyleme işi hem metalin üstündeki paslanmaya karşı yapılmış olan özel kaplamayı alıyor hemde iğneyi zayıflatıp çabuk açılmasını ve kırılmasını tetikliyor.birkaç kez hafif paslı lüfer takımlarını parlatmak için kuyumculukta kullandığımız ince zımparayla zımparalamıştım .sonuç balığa tasma atarken iğnenin kırılıp balığın kurtulmasıyla sonuçlandı.bence kullandığımız iğnelerin iyi olması tabiki haliyle pahalı olacak ama iyi bakılırsa özelliklede deniz suyunun tuzunu evde yıkayarak üzerinden atarsak paslanma olmayacaktır.bence bilemeyede kesinlikle gerek yok.volkan kardeşimin dediği gibi mustad artık çinde üretildiğinden vasat kalıyor.VMC nin siyah sinek iğnesini yeni aldım ve kullandım iğneler süper ince,kuvvetli ve avcı tavsiye ederim abi ...:thumb:
 
Back
Yukarı