O günleri yaşayanlar daha sağ değil, daha hala balık tutuyor, top oynuyor, gencecik adamlar.. Ne odluysa 20 senede oldu. 83-86 arası bir şeyler oldu, marmaranın, boğazın dibine kibrit suyu döküldü.. Göze görünen meşhur orkinos soykırımı... Ama ötesinde bir şey var mıdır, bilmiyorum..
__________________
Serdar KÖYLÜ, 27.05.1969..
Vardir Serdar Bey, soyliyelim de bilinsin , aslinda hatirlansin. Yil 1979-1980 o aralar olmasi lazim. Ortaokula yeni baslamisim. Ben Ortakoy-Istanbul'da
Birinci Bogaz koprusunun ayagi altinda Gazi Osman Pasa Ortaokulunu bitirdim.
Okulda ki ilk gunumu hatirliyorum. Deniz tenefuslerde kosup geldigim siginagimdi. Sonsuz derinlikte bir akvaryum beklerdi beni orda. Bilirsiniz Eylul, Ekim baslari su cam gibi olur Bogazda. Denizanalari sarar her yani. Izmaritler
dipten kalkar denizanalarini gagalamaya baslar. Ilerya suruleri , kulaklari cakan
hamsiler akar, baslar kraca oynaklari. Bakardim iste bunlara. Rihtimin dibi
ispari kayniyordu. Her biri kaba bir tokat gibi asagi yukari gezinir ,yuzlerce...
Minimum 60-70 cm zarganalar ucerli beserli suruler halinde gumus kovalar. Onlarin sicradigina sahit olmak bana bir hafta anlatacagim hikayeyi verirdi.
Iste o zamanlardi. Bir sabah kalktik. Bir acaip bulut gokyuzune salinmis. Pul pul
kul yagiyor Istanbulun uzerine. "Indepentanta" dediler. "Romen uyruklu petrol tankeri Haydarpasa mendiregi onunde karaya oturmus, yaniyor." 95 bin ton ham petrol yayildi bogaza. Suyun yuzu 5cm kalinliginda petrol adalariyla kapandi.Zarganalar bunun uzerinde sicriyordu artik. Petrole bulanmis balik lesleri oldu manzaram bir sure.Cok gariptir Bogazda ust sular Karadenizden asagi akar. Ama bir yol buldu bu akinti ta Beykoza tasidi bu pisligi. Yani tersine.Ordan dondu geldi Marmaraya akti gene. Her yer petrol pisligiydi. Baliga gittigimizde misinalari her donusumuzde pamuklu bezle temizlemek zorunda kalirdik.Bu 95 bin ton petrol once suyun yuzunde kirlenmeye yol acsada asil kirlenme dibe cokmesiyle baslar.Marmara agzi bundan nasibini aldi. Sonraki uc sene her sey son defa oldu. Son defa delice kolyoz, palamut,cinekop, lufer tuttuk. Ilk gozume carpan rihtim dibindeki tekelerin tamamen yok oldugu oldu.
Ispariler izledi bunu. Son defa carpmayla kofana cekildi Galatasaray adasi ve
Korfez onunde. Denizin uc sene icersinde her gecen gun cokusunu izledim.
Civiyi (sanirim 85-87 yillariydi sanirim) kirgin vurdu. 3 gun suyun ustu balikla akti. Milyonlarca 1 cm civarinda izmarit tohumuna martilar bile burun ceviriyordu. Izmarit o seneden sonra sanki yok oldu. Iki arkadas sabah saat 5.30 -10.00 arasi balikcilik yapip oltayla harcliklarimizi cikarirken o senelerden sonra bu hayal olmaya basladi. 93-94 yillariydi saniyorum. Karasu katliami. Iki fabrika atiklarini dereye bosalti bir gecede mahvetti butun balik yasamini. Iki gun gazete yazdi. Uzeri kapatildi.Kimse anlatmadi Karasulu Balikcilara kismetlerinin neden bu kadar sorumsuzca calindigini. Peki o zehir Karasudan akti da orda mi kaldi? Halicin temizligi esnasinda Marmara agzina pompalanan Halicin atik sulari'ni kim hatirliyor. Veya yazin Marmara agzindaki kirgini(?).Evet "yaz kirgini" Yanlis gormediniz, Bogaz yaz kirgini yasadi hayatinda ilk defa. Baliklari suda karbon dioksitle bogmayi becerebildigimizden oldu bu. Sebeb bu pompalamaydi.Sonrasinda iki tanker kazasi daha. Neyseki asagi yukari 10 bin ton extra hampetrol sizmasiyla kurtardik bunu.(!)Toplam 3 kazada 115 bin ton ham petrole takabul eder bu rakam. Dile kolay. Bunun uzerine girgirlarin illegal avlanmasini ,Yenikoy, Essekadasi, Pasabahce, Vanikoy onlerinde baligin yatak yaptigi yerlerde gece caktirma yapmasini aciga cikan baliklari cevirmesini de
ekleyin.Ahh,ahh.. Daha neler neler. Bunlar hepsi Bogazimiz'da hickiriktir simdi.
Dedigin gibi O gunleri yasayanlar hala sag guzel dostum...Senin gibi, benim gibi...