Balık rutilus frisii (
resmi literatürde LEVKİT BALIĞI)Bu balık günümüzde çok azalsada İznik gölünün meşhur AKBALIĞIdır. 70 CM LİKLERİNi İznikli balıkçı dostlarla beraber ızgarada yemiştik tadını beğenmiştim.En son 88 de 50 cm liğini olta ile avladım(
solucan ile),İznik gölü harici yakınındaki sulak alanlarda rastlanmayan bir tür.Terkosta bulunacağını sanmıyorum
(vedat ağabey yada özkan(
79) bu konuda tecrübeliler bilgi verebilirler) yada duymadım.Benim tahminim iznikten tutulup oraya yollandığı şeklinde (
her göl kenarında satılan balıklar o gölün balığı olmaz.iznikte göl kıyısındaki restoranda yediğiniz balığın yüzde 50 si kiralık göletlerde -eskişehirden tutun konyaya kadar-tutulmuş balıklardır.Apolyont gölünde satın aldığınız canlı 5 kg lık sazanın samsun ALTINKAYA barajından olma ihtimali yüzde seksendir).
Burnu üzerindeki kabarcıklar ise,erkeğinin üreme zamanı oluşturduğu doğal durumdur(
bu mevsimde hala aktif olması ilginç
)
T.SU KEFALİNE akbalık adı yaygın olarak kullanıldığından resmi literatürde de aynı ad kullanılmakta.T,SU balıklarımızın yüzde doksanı zaten aynı renkte olduğundan genelde akbalık olarak adlandırılır(
birde KARABALIK vardır yayın,bodur yayın,siraz,eğrez ve küçük t.su kayabalıkları için kullanılır) SARIBALIK İSE üçüncü derecede yaygın addır.Sazandan tutun,bazı siraz çeşitlerine kadar hepsi sarı balıktır
Ben,ezelden beridir şu üç ismi duydukça sinirlenmişimdir.Yurdum insanı,otlara,böceklere,meyvelere isimler verirken gösterdiği özeni malesef balık konusunda göstermemiştir.Bozkır kökenli bir ırk olmamızdan kaynaklansa gerek
Deniz bölgelerinde durum biraz daha farklıdır,oralardada yunan,arap(
doğu akdeniz) kültürü etkisinde adlar kullanılır.
İç sularımızda eskiden beri balıkçılık yapılan göl sayımız sınırlıdır.Bu bölgelerde,balığın ticareti söz konusu olduğundan,balık türleri daha detaylı adlarla anılmışlardır.Bizimde dikkate alacağımız adlarda bunlar olmalıdır.Daha düne kadar bi damla yağmur için duaya çıkan bozkır köylüsünün köyüne yapılan barajla balıkçılığa başlamasıyla,eğridir gölünde binlerce yıllık zenaatı devam ettirilen balıkçılık kültürü aynı kefeye konamaz.Dolayısıyla literatür hazırlanırken bu detay gözönüne alınmalı.
Levkit konusuna dönersek,bu balığa (rutilus frisii) hangi yörede bu adın kullanıldığı bilgisine sahip olan dostların (örneğin samsun bafrada bu balığa levkit derler şeklinde) açıklamalarını burada paylaşmalarını diliyorum.
Şahsi görüşüm,bu balığın en bol bulunduğu,tanındığı İznik yöresindeki ismi AKBALIĞIN kullanımı yönünde.Aynı adla anılan t.su kefaline (leucuscus sp.) ve sis balığı(aspius vorax) nın gerçek isimleriyle resmi literatürde yer alması yönünde.
HERKESE RASTGELSİN...